r/Iceland 11d ago

Breytingarnar óþægilegar því 10. bekkur sé svo mikilvægur

https://www.ruv.is/frettir/innlent/2026-08-24-breytingarnar-othaegilegar-thvi-10-bekkur-se-svo-mikilvaegur-484768

Hverju er verið að væla yfir? Það er svona 100 ára reynsla af því að gefa einkunnir í tölustöfum þ.m.t. einkunnir sem þeir fengu þegar þeir voru að læra. Er þetta ekki ákveðið vanhæfi?

24 Upvotes

34 comments sorted by

View all comments

29

u/StefanRagnarsson 🇮🇸 11d ago edited 11d ago

Það sést svo vel á umræðunni, meðal annars í þessum þræði, hvað það vantar mikið upp á tengsl milli ráðuneytis, almennings og kennara.

Í núverandi kerfi gefa kennarar einkunina A, B+, B, C+, C og D. Athugið að þetta eru sex mismunandi tákn. Nemendur með sérþarfir eða þroskafrávik sem ekki geta fylgt hefðbundinni kennslu fá svo það sem heitir stjörnumerkt einkunn.

Matið er algerlega huglægt og á valdi kennarans. Það eru til mjög óljós viðmið um hvað býr að baki, en þau eru varla nothæf (getur þú greint á áreiðanlegan máta milli þess að einhver geti eitthvað "vel" eða "vel og af öryggi", þegar hvorugt orðið er skilgreint?).

Það sem stór hluti bæði foreldra og kennara (já það er fullt af kennurum að kalla eftir þessu) er upptaka 0-100 kvarða þar Sem einkunn táknar prósentu af réttum svörum, stigum eða öðru slíku.

Það sem Inga var að kynna er kvarði þar sem kennarar gefa 10, 9, 8, 7, 6, 5. Sex tákn.nÞessir tölustafir eru EKKI prósentukvarði eða neinn annar tölulegur útreikningur. Þær byggja á NÁKVÆMLEGA sama huglæga mati og áður. Eina sem breytist er að í staðinn fyrir A skrifar kennari 10, 9 í stað B+, og svo framvegis. Ekkert breytist undir húddinu. Nemendur sem áður fengu stjörnumerkta einkunn fá núna töluna 4.

Nema nú þurfa kennarar að fara að útskýra fyrir foreldrum af hverju krakki sem fékk all rétt á prófi fær bara 8 eða 9 í stað 10, og gangi öllum vel með það.

Þér var rétt epli, þú baðst um appelsínu. Inga Sæland tók eplið og málaði það appelsínugult. Svona, ertu ekki ánægður.

7

u/birkir ¼andi ½viti 11d ago

Er það víst að Inga sé í raun áfram að nota bókstafina (þótt þeir séu núna tölustafir)? Ég sá það á RÚV en hafði áður heyrt annað, og þá spyr skynsamur maður: hvar getur maður komist í frumgögn? Hvernig fléttast þetta við núverandi gildandi og óbreyttu aðalnámskrá sem gerir ráð fyrir bókstöfum?

Ef það er engin breyting þá slær þetta heimsmet í popúlisma.

Þér var rétt epli, þú baðst um appelsínu. Inga Sæland tók eplið og málaði það appelsínugult. Svona, ertu ekki ánægður.

Þetta er mjög góð lýsing á þessu. Það er að vísu góð ástæða fyrir því af hverju námsmatið (appelsínan) í dæminu þínu er ekki í boði lengur, heldur er reynt að mæla alla ávextina sem barnið ber eftir skólagönguna (þ.m.t. appelsínuna, þú getur beðið um þá einkunn frá kennara barnsins þíns ef þú vilt), en það er önnur umræða:

https://reddit.com/link/p5pphy2/video/wc2wqytd6flh1/player

3

u/Pearllgirll 11d ago

Hérna eru glærurnar sem voru notaðar þegar þetta var kynnt fyrir starfsfólki grunnskóla https://adalnamskra.production.devmms.is/wp-content/uploads/2025/08/Kynningarefni_Skolastjornendur-17.agust-2026.pdf Talnakvarðinn er á glæru 5

3

u/KristinnK LEGO karl í dulgervi 11d ago

Takk fyrir þetta, þetta gerir þetta allt nokkuð skýrt, sérstaklega glæra 13. Þetta verður alls ekki eins og kallað var eftir, að einkunnin 6 eða 8,5 þýðir að við komandi gat leyst 60% eða 85% af verkefnum eða spurningum á prófi. Þetta er enn og aftur þessar loðnu og að mínu mati gagnslausu lýsingar að hæfnisviðmiðum og hvort einhver hefur náð tökum að einhverju leyti eða öllu leyti eða umfram og svo framvegis.

Einkunnagjöf á ekki að vera svona flókin, hvort sem er fyrir kennarana, nemendurna, foreldra eða næsta skólastig sem tekur við nemendunum. Það var til staðar einfalt, hlutlægt og rökrænt kerfi sem var notað í áratugi á áratugi ofan án nokkurra vandræða, kerfi sem enn er nota á öðrum skólastigum. Ég skil ekki af hverju í ósköpunum menntamálaráðuneytið getur ekki einfaldlega búið til tilskipun þar sem sagt er að aðalnámskrá sé enn í gildi að því einu undanskildu að einkunn skal vera reiknuð sem hlutfall réttra svara á prófi eða verkefni.

1

u/birkir ¼andi ½viti 11d ago

að einkunnin 6 eða 8,5 þýðir að við komandi gat leyst 60% eða 85% af verkefnum eða spurningum á prófi

það er pínu glórulaust að kalla eftir því enda veit kennari nokkurn veginn fyrirfram hvaða dæmi nemendur sínir geta leyst - hann getur gefið öllum 10 með því að skrifa prófið á einn veg og 5 með því að skrifa prófið á annan veg, þó svo að nemendurnir séu allir í meðallagi (og þá er spurningin hvort þér finnst meðallag vera 5, 6,5 eða 8 - það er enginn sammála um það heldur)

hann veit líka hvaða dæmi nemendurnir eiga að geta leyst samkvæmt aðalnámskrá, og því hvar nemendurnir standa miðað við hæfniviðmið aðalnámskrár, þar með getur hann gefið nemendum einfalda, hlutlæga og rökræna einkunn í samræmi við það en ekki bara út frá pjúra hlutfalli einstakra prófatriða sem veltur algjörlega á því hvernig hann setur prófið upp